Shutterstock

Opinie Thomas de Caluwe

ECB bepaalt basisrente bij een torenhoge inflatie

24 Oktober 2022

De Europese Centrale Bank (ECB) komt donderdag op de vergadering van het bestuur met een nieuwe rentebesluit. De markt verwacht een verhoging van 0,75%. De vooruitgang in een Europees prijsplafond voor Russisch gas is positief voor inflatie en de politieke saga in het Verenigd Koninkrijk blijft het pond onder druk zetten. 

Op donderdag is het weer zo ver. De Europese Centrale Bank vergadert om de nieuwe basisrente vast te zetten. Voor de eerste keer sinds 2008 doet de instelling dit in een periode van een komende economische recessie. Hoewel het in de vorige meeting door Lagarde & Co werd ontkend (zij zagen zelfs nog lichte groei in de komende kwartalen), is de realiteit ter plaatse anders. Zo voorspelt economische hoofdmotor Duitsland een inkrimping van 0,4% in 2023. In 2008 waren de omstandigheden uiteraard anders. De inzinking van investeringsbank Lehman Brothers zorgde voor financiële chaos, wat ertoe leidde dat de ECB de rente snel weer verlaagde naar een historisch dieptepunt van min 0,5%.

Te vroeg om over piek-inflatie te spreken
Vandaag is de voornaamste zorg de op hol geslagen inflatie die, aangewakkerd door de energiecrisis, de levenskosten verhoogt en economische groei onderdrukt. Dit leidt ertoe dat de markt een verhoging verwacht van 0,75%, voor een totale rente van 1,5%. Hoewel het te vroeg is om te spreken over piek-inflatie, schatten economen de kans hoog in dat dit niet te ver weg is. Een sterk argument hiervoor is het feit dat Europese gasprijzen met 65% gedaald zijn sinds het hoogtepunt in augustus. Dit is gedeeltelijk te wijden aan het werk van de Europese commissie, die vorige week vergaderden over een mogelijk maximumplafond voor gasprijzen.

Hoewel nog niet alle lidstaten volledig aan boord zijn (en belangrijke elementen zoals het maximum prijsniveau nog moeten worden bepaald) reageerde de markt positief. De belangrijkste Europese benchmark index daalde met 7% naar 115 euro per megawatt uur. Extreme gasprijzen zijn een van de voornaamste drijvers van hoge inflatie. De Europese Unie is nu ook minder afhankelijk van Russisch gas voor hun energiebehoeftes dan vorig jaar. Russisch gas is dit jaar goed voor 9% van de bevoorrading, ten opzichte van 40% vorig jaar. Belgische premier Alexander de Croo verwacht dat de ministers van energie en de Europese commissie binnen twee à drie weken hun voorstel voltooien. Morgen (dinsdag 25 oktober) komen ze weer samen om de details van het maximum prijsplafond verder uit te werken. 

Fiscale verantwoordelijkheid in het VK
Aan de andere kant van het Engels kanaal heeft Liz Truss de handdoek in de ring geworpen. Het opstappen van haar minister van Buitenlandse Zaken Suella Braverman bleek de druppel die de emmer doet overlopen. In een korte afscheidsspeech verklaarde Truss dat ze haar mandaat niet meer kan vervullen en dat een nieuwe eerste minister wordt verkozen binnen de week. De race wordt een tweestrijd tussen Penny Mordaunt en Rishi Sunak. Er was kort sprake dat Boris Johnson ook een retour ging maken, maar dit sloot hij zelf zondagavond uit. 

De meeste politieke analisten verwachten dat Rishi Sunak de race wint. Dit lijkt ook de beste uitkomst voor het pond, die met 4,5% in waarde is gezakt ten opzichte van de euro sinds de vorige leiderschapsrace. Sunak's campagne was immers gericht op fiscale verantwoordelijkheid en hij maakte de correcte voorspelling dat de economische visie van Truss had geleid tot een financiële puinhoop. Wie dat er dan ook volgende week intrekt in Nr. 10 Downing Street, heeft een hele berg te beklimmen. Een gat in de de overheidsfinanciën van 25 miljard pond wordt waarschijnlijk gedicht door te snijden in openbare diensten, wat doorwerkt op de economie. Cijfers die vorige week vrijdag vrij werden gegeven, tonen een scherpe daling in detailhandelsverkoop. Inflatie steeg met 8,8% in September. De lijst gaat maar door. 

In deze context kijkt de markt met argusogen naar de Bank of England, die met sterke renteverhogingen het pond kan ondersteunen. Adjunct-gouverneur Ben Broadbent probeerde echter vorige week de verwachtingen te temperen, door te stellen dat de rente mogelijk niet zo hoog moet stijgen als markten verwachten.

boerenbusiness.nl

Thomas de Caluwe

Thomas is valutatrader Benelux bij Argentex in Amsterdam

Opinie Edin Mujagic

Hoe lang blijft de inflatie nog hoog?

Opinie Thomas de Caluwe

Euro heeft de wind in de zeilen, rally zet zich voort

Opinie Han de Jong

Strenge winter vertroebelt beetje zicht op economie

Opinie Edin Mujagic

Buitenwereld aan centrale banken: ‘Ik geloof je niet’

Blijf op de hoogte

Schrijf je in en ontvang elke dag het laatste nieuws in je inbox