De markt voor plantaardige oliën is niet bepaald eenduidig. Zonnebloemolie tikt het hoogst niveau in jaren aan. Andere producten zoals koolzaad en soja klimmen eerder wat op na een dip rond de jaarwisseling. Markten blijven echter volatiel, mede door geopolitieke spanningen en onzekerheid rond de wereldwijde vraag.
Palmolie heeft deze week de weg omhoog weer gevonden. In Maleisië stegen de termijnmarkt met 1,4% naar 4.091 ringgit (omgerekend circa €864) per ton. De opleving volgt op nieuwe cijfers van de Malaysian Palm Oil Board (MPOB), waaruit blijkt dat de productie in december met 5,5% is gedaald in vergelijking met een maand eerder tot 1,83 miljoen ton. Daarmee nemen de zorgen over de beschikbaarheid toe.
Ook aan de vraagkant klinken positievere signalen. De Maleisische export nam in december met 8,5% toe en begin januari lag het uitvoertempo zelfs ruim 29% hoger dan in dezelfde periode een maand eerder. Vooral India, de grootste importeur van plantaardige oliën ter wereld, lijkt na een rustige decembermaand weer actiever te zijn.
De ruimte naar boven wordt wel begrensd door een sterkere ringgit en lagere prijzen voor eetbare oliën in China. Op de achtergrond speelt ook Indonesisch beleid mee. Jakarta overweegt de exportheffing op palmolie te verhogen om de biodieselprogramma's B40 (en mogelijk B50, met 50% palmolie) te financieren. Dat geeft de markt steun.
Zonnebloemolie naar hoogste niveau in jaren
Zonnebloemolie behoort tot de sterkste stijgers binnen het plantaardige oliëncomplex. De termijnmarkt steeg richting 1.466 roepies per 10 kilo (omgerekend circa €1.392 per ton), het hoogste niveau in meer dan drie jaar. De oorzaak daarvoor zit hem vooral bij een sterk beperkte aanbod uit het Zwarte Zeegebied. Kleinere oogsten in Oekraïne en Rusland gecombineerd met logistieke problemen en aanhoudende aanvallen op havens en infrastructuur, stuwen de zonnebloemolieprijs op.
De vraag blijft ondertussen robuust zowel vanuit de voedingsindustrie als vanuit de biobrandstoffensector. Hoewel extra productie in de EU en Zuid-Amerika enig tegenwicht biedt, is dat onvoldoende om het gat te dichten.
Koolzaad laat voorzichtig herstel zien
Koolzaad breekt geen records. Na een paar zwakke weken tikte koolzaad op de Matif €470 per ton aan. Daarmee ligt de prijs duidelijk onder het niveau van een jaar geleden. De druk komt vooral van ruime mondiale voorraden en een matige vraag vanuit de veevoer. De markt lijkt wel het voorlopige dieptepunt bereikt te hebben.
In Canada laat koolzaad een soortgelijke beweging zien. De Canadese termijnmarkt herstelde richting 623,70 Canadese dollar per ton. De vraag naar koolzaad bij Canadese verwerkers is relatief goed. De handelsrelatie met China blijft een onzekere factor voor Canadese exporteurs. Koolzaad had namelijk te maken met importbeperkingen van Chinese kant als reactie op Canadese heffingen op Chinese elektrische auto's.
Soja houdt stand door Chinese vraag
Sojabonen sloten afgelopen week op $10.40½ per bushel en de prijs blijft daarmee in de buurt van de hoge niveaus sinds eind vorig jaar. Sojaolie houdt ook aardig stand. De markt wordt ondersteund door aanhoudende Chinese aankopen van Amerikaanse soja. Peking heeft al bijna 11 miljoen ton soja gekocht in de VS. Dat komt in de buurt van de 12 miljoen die Trump zegt uitonderhandeld te hebben. Tegelijkertijd zorgt een stevigere olieprijs voor extra steun. Hogere energieprijzen maken sojaolie aantrekkelijker voor biodiesel, wat via de marges doorwerkt in de sojaprijs.
China speelt overigens een dubbele rol. Naast importen kondigde staatsbedrijf Sinograin aan 1,1 miljoen ton sojabonen uit staatsvoorraden te veilen. Dat kan op korte termijn wat druk op de binnenlandse markt zetten.
